Advisering bij Hongerstaking

Het thema

Elke hongerstaker heeft recht op medische begeleiding door een (vertrouwens)arts. Van deze arts wordt verwacht dat hij/zij de keuze van de patiënt om niet te eten zal respecteren en de patiënt adequaat zal voorlichten over de nadelige gevolgen van een hongerstaking. De Johannes Wier Stichting probeert door educatie en voorlichting een bijdrage te leveren aan een correcte en professionele behandeling van hongerstakers en ondersteunt artsen die zich geconfronteerd zien met hongerstakende patiënten.
In Nederland komen hongerstakingen meestal voor onder mensen in een machteloze positie, zoals asielzoekers en gedetineerden. De zaak van de zogenoemde 'witte illegalen', die in 1998 middels een collectieve voedselweigering een verblijfstatus wilden afdwingen, is in Nederland een bekend voorbeeld. Tot nog toe is er in ons land niemand aan de gevolgen van een hongerstaking overleden.

Honger naar Recht, Honger als wapen

De meeste hongerstakingen duren enkele dagen tot enkele weken, totdat de eisen van de hongerstaker (deels) worden ingewilligd of hij tot het inzicht komt zijn doel niet te kunnen bereiken. Maar wat te doen als de persoon in kwestie doorgaat met hongerstaken en dreigt te sterven? Heeft iemand in dit geval het recht om te sterven? Of mag de overheid ingrijpen en een arts vragen dwangvoeding toe te dienen? En mogen artsen aan dat verzoek voldoen? De KNMG en de Johannes Wier Stichting zijn hierover heel duidelijk: artsen mogen nooit meewerken aan het onder dwang voeden van mensen die bij volle verstand hebben aangegeven dit niet te willen.

Meer informatie over dwangvoeding

Wat doet de JWS?

De Werkgroep Advisering bij Hongerstaking van de Johannes Wier Stichting heeft als doel het bevorderen van een professionele en deskundige begeleiding van hongerstakingen. De belangrijkste activiteiten zijn de organisatie van een cursus medische begeleiding van hongerstakers voor sociaal geneeskundigen en een netwerk van artsen die vertrouwensartsen bijstaan die hongerstakers begeleiden. Ook is in 2000 een boekje uitgegeven met handvatten voor medisch personeel.

Contactpersoon

Werkgroep Advisering bij Hongerstaking
Joost den Otter, sociaal geneeskundige
E-mail: joostdenotter@chello.nl

Producten van deze werkgroep

Brochure 'Honger naar Recht, Honger als Wapen'Dit praktische boekje biedt gezondheidspersoneel handvatten voor de medische begeleiding van hongerstakers. Het bevat naast veel informatie over uiteenlopende aspecten die hulpverleners tegen kunnen komen bij hongerstakingen ook een groot aantal adressen en telefoonnummers van relevante organisaties.
Lees online
Download (pdf 440 Kb)
Bestel

Cursus Medische Begeleiding bij Honger- en/of DorststakingDeze geaccrediteerde cursus verzorgd door de Johannes Wier Stichting is vooral bedoeld voor (sociaal) geneeskundigen.
Meer informatie

Verslag van de Studiedag Hulpverlening bij Hongerstaking
Deze studiedag vond op 4 februari 2000 plaats. Het doel was onder meer te discussiëren over een aantal punten die van belang zijn voor de begeleiding van een hongerstakende.
Lees online

Netwerk Vertrouwensartsen
Artsen die als vertrouwensarts betrokken zijn bij een hongerstaking kunnen een beroep doen op een netwerk van consulenten. Zij kunnen de consulenten raadplegen als zij behoefte hebben aan collegiale ondersteuning of advies over een hongerstaking. Vertrouwensartsen kunnen in dat geval telefonisch contact opnemen met het secretariaat van de Johannes Wier Stichting. Het secretariaat benadert dan een van de consulenten, die vervolgens contact opneemt met de vertrouwensarts.
De consulenten bieden coaching en intercollegiale ondersteuning. Zij hebben allen zelf ervaring als vertrouwensarts en zijn te beschouwen als (regionale) experts. Het netwerk van consulenten houdt regelmatig expertmeetings.

Overige bronnen

  • Nieuwsberichten over dit thema
  • Mensenrechten en Gezondheidszorg
    Nieuwsbrief JWS, special Hongerstaking, september 2002
  • World Medical Association
    Declaration on Hunger Strikers
    Lees online
  • Proposed amendment to the WMA Declaration of Malta on Hunger Strikers
    (Amend 1/17FFF/2001, March 2001) Download (pdf, 34 Kb)
  • The revision of The World Medical Association Declaration of Tokyo. Guidelines for Physicians Concerning Torture and other Cruel, Inhuman or Degrading Treatment or Punishment in Relation to Detention and Imprisonment.
    Adopted by the 29th World Medical Assembly, Tokyo, Japan, October 1975, editorially revised at the 170th Council Session, Divonne-les-Bains, France, May 2005 and the 173rd Council Session, Divonne-les-Bains, France, May 2006

 

 

Johannes Wier Stichting: de mensenrechtenorganisatie van en voor artsen, verpleegkundigen en paramedici. De Johannes Wier Stichting mobiliseert professionals in de gezondheidszorg voor de bevordering van mensenrechten.



doneer direct
online